Onze tip voor deze week: het Alternative Amsterdam Dance Event

Dat mensen die niet slechts vijf dagen per jaar, maar weekend-na-weekend onze dansvloeren maken tot wat ze zijn jeuk van het Amsterdam Dance Event krijgen, is geen publiek geheim. Zodra de eerste geel-zwarte banieren op de grachten wapperen, als geen abri of aanplakpaal meer veilig is voor de tronie van Martin Garrix, wanneer volwassen mannen en vrouwen hun mails beginnen en/of afsluiten met teksten als ‘‘het aftellen is begonnen!’’ en ‘‘alvast een fijn ADE gewenst!’’, steek je het liefst je hoofd vijf dagen lang zo diep mogelijk onder de alternatieve clubgrond.

Je moet ze anno 2018 met een zaklamp zoeken en ze worden met uitsterven bedreigd, maar floreren doen ze nog altijd, plekken waar men samenkomt voor affiches die uitdagen, avonden die vertrekken vanuit idealisme, feestjes waar dansvloer niet met marktruimte wordt verward.

Die alternatieve Amsterdamse plekken - 22 in getal, met o.a. OT301, De Ruimte, OCCII, De Nieuwe Anita, Vondelbunker - publiceren elke twee maanden de gratis krant Amsterdam Alternative. Ze schrijven in heldere bewoording over het belang van de vrije ruimte in de stad en wijzen je op culturele plekken waar geen Uitkrant-redacteur ooit kwam. Kunst, cultuur, maatschappij, politiek, muziek, tegengeluid, wonen, autonomie: de Amsterdam Alternative-krant schijnt een zeldzaam licht op de levendige underground scene van onze hoofdstad, op vrijplaatsen en ruimtes waar, los van economische en commerciële belangen, experiment met gejuich wordt ontvangen.

In de nieuwste editie lees je over het Alternative Amsterdam Dance Event (AADE), op woensdag 17 oktober in OT301. Het AADE is een benefietavond voor diezelfde krant, artiesten als Eboman, Steven de Peven en DJ Marcelle treden op en doneren hun gages. ‘‘Het leek ons een goed idee’’, schrijven de redacteuren, ‘‘om tijdens dit welbekende commerciële festival met een eigenwijze tegenhanger te komen.’’ Aanstaande zaterdag organiseren dezelfde 22 locaties een parade dwars door Amsterdam ''om de stad te herinneren aan het belang van een focus op diversiteit, in plaats van commercie.’’ De achterliggende gedachte? Vrije ruimte zorgt voor een noodzakelijk evenwicht tussen commercie en sociaal maatschappelijke- en culturele functies.

''Underground of ‘alternatief’ begint bij de wil om het anders te doen: niet zozeer vertrekkend vanuit tegencultuur of protest, eerder vanuit het verlangen een nieuw persoonlijk pad te effenen''

Dat er ook in Amsterdam onbereisde rivieren van onbevangen creativiteit bedden, klein maar fijn, bevrijd van de overtuiging dat je maar bestaat als je wordt gezien, is na het lezen van die krant evident. En ja, het idee van een alternatieve scene of underground die zijn relevantie uit een stronteigenwijs verzet tegen de grote boze kapitalistische mainstream haalt, is zo achterhaald als het programma van ADE. Maar wat die 22 alternatieve plekken doen, is niet de bestaande infrastructuur vernietigen, maar bijsturen in nieuwe richtingen. Want is het niet zo dat je, wanneer je clubcultuur verder wil helpen, je diezelfde clubcultuur structureel moet bevragen, en in die vragenrondjes vooral jezelf niet moet sparen? Wat is het dat onze niche, deze muziek anno 2018 vermag? Hoe tillen we het naar een hoger plan? Waarom doen we wat we doen? Welke artistieke waarde zit er in groot, groter, grootst?

De boodschap van het alternatieve Amsterdam is er een van mateloze inspiratie, omdat ‘underground’ of ‘alternatief’ begint bij de wil om het anders te doen: niet zozeer vertrekkend vanuit tegencultuur of protest, eerder vanuit het verlangen een nieuw persoonlijk pad te effenen.

In Why I write, een essay van George Orwell waarin hij uitlegt waarom hij doet wat hij doet, somt Orwell motieven tot schrijven, oftewel motieven tot kunst maken op. Een van die redenen is het politieke doel, ‘the political purpose’. Kunst is, schrijft Orwell, altijd een wens om de wereld om je heen in een bepaalde richting te duwen. Het idee dat kunst niks met politiek te maken heeft, is een politieke gedachte op zich. Het idee dat een muziekfestival niks met politiek te maken heeft, is een politieke gedachte op zich. Roepen dat je de grootste bent, daar vervolgens een zelfvoldaan gezicht bij trekken en er gewag van maken alsof kwantiteit een prestatie is: zo verkoopt je festival blijkbaar ook. Op de Buma-kantoren in Hilversum, u weet wel, dat bruisende bolwerk van club- en festivalcultuur, schurkt men jaarlijks tegen een kunstvorm en tegencultuur aan zonder dat iemand lijkt te beseffen waar die kunstvorm en tegencultuur eigenlijk voor staan.

In de meest recente publicatie van de Amsterdam Alternative krant staat een inspirerend interview met DJ Marcelle. Ze spreekt er woorden van grote wijsheid over het ambacht van de dj. Over dat er net zoveel artistieke waarde in spontaniteit als technische perfectie schuilt (‘‘dat zijn mannelijke clichés, muziek maken met veel regels en een focus op techniek boven inhoud en spontaniteit, ik hou van muzikanten en dj’s die niet de geijkte muzikantendingen doen, binnen de lijntjes blijven, beatmatching, maar verrassen en dapper zijn!’’). Over hoe je als veteraan dj relevant blijft (‘‘retrosets en nummers die het publiek herkend zijn niks voor mij. Ik noem het weleens ‘open oren’ en vind het vooral belangrijk om nieuwe(re) muziek te spelen’’).

Relevantie, engagement: het echte Amsterdam Dance Event ligt er, afgezien van een dagje ADE Green, dat in vergelijking met het ambitieuze programma van vorig jaar een stap terug lijkt te doen, niet wakker van. In een tijd waarin de internationale dancescene een hernieuwd sociaal bewustzijn etaleert, sjort het ADE de kleppen nog wat strakker rond de ogen. Juist nu kan je als gerenommeerd instituut stelling nemen, juist nu kan je aanhaken bij sociaal-maatschappelijke discussies die binnen onze scene steeds feller weerklank vinden, juist nu willen we inspirerende visies en radicale standpunten. Maar het ADE blijft liever een allegaartje van alles-met-een-vierkwartsmaat want hé het moet wel leuk en gezellig blijven en niet zo zeuren met ze allen let’s go ADE Hangover vijf dagen per jaar lekker helemaal gek yeah!

Voor andere perspectieven, nieuwe invalshoeken en feesten met visie: zie Amsterdam Alternative. Alvast een heel fijn AADE gewenst, het aftellen is begonnen.